Bagaimana Tandatangan Digital Disahkan?

Dalam era pendigitalan yang semakin meningkat, dokumen semakin banyak ditukar melalui rangkaian, jadi memastikan ketulenan dan integritinya menjadi sangat penting. Tandatangan digital memainkan peranan penting sebagai cara yang selamat dan diiktiraf secara sah untuk mengesahkan dokumen elektronik. Tetapi bagaimana kita menentukan sama ada tandatangan digital itu sah? Artikel ini akan meneroka secara mendalam proses pengesahan tandatangan digital, dengan tumpuan khusus pada bagaimana istilah undang-undang tempatan membentuk mekanisme pengesahan ini.

Apakah itu Tandatangan Digital?

Tandatangan digital ialah teknologi kriptografi yang digunakan untuk mengesahkan ketulenan mesej atau dokumen digital. Ia berfungsi seperti tandatangan tulisan tangan atau meterai, tetapi dengan keselamatan yang lebih tinggi. Tandatangan digital bergantung pada infrastruktur kunci awam (PKI), iaitu rangka kerja untuk mengurus penjanaan, pengedaran dan pengesahan kunci awam dan kunci peribadi.

Komponen yang Terlibat dalam Pengesahan Tandatangan Digital

Untuk memahami proses pengesahan, anda perlu memahami komponen teras berikut terlebih dahulu:

1. Pengirim (Penandatangan): Individu atau entiti yang menandatangani dokumen menggunakan kunci peribadi.
2. Penerima (Pengesah): Orang atau sistem yang menerima dokumen dan mengesahkan kesahihan tandatangan digital.
3. Pusat Pihak Berkuasa Sijil (CA): Pihak ketiga yang dipercayai yang bertanggungjawab mengeluarkan sijil digital dan mengesahkan identiti penandatangan.
4. Sijil Digital: Dokumen yang dikeluarkan oleh CA yang mengikat identiti penandatangan dengan tandatangan mereka.
5. Kunci Awam dan Kunci Peribadi: Setiap penandatangan mempunyai sepasang kunci, kunci peribadi digunakan untuk menandatangani (rahsia), dan kunci awam digunakan untuk mengesahkan (awam).

Langkah-langkah Pengesahan Tandatangan Digital

Pengesahan tandatangan digital ialah proses berbilang langkah yang direka untuk memastikan ketulenan identiti penandatangan, integriti kandungan dokumen dan kesahihan tandatangan di bawah sistem perundangan tempatan. Berikut ialah langkah utama:

Langkah 1: Dapatkan Tandatangan Digital dan Kunci Awam

Selepas menerima dokumen yang ditandatangani, penerima mula-mula mengekstrak tandatangan dan sijil digital yang berkaitan. Sijil ini mengandungi kunci awam, yang merupakan kunci kepada proses pengesahan.

Langkah 2: Lakukan Pencincangan pada Fail Asal

Pengesah menggunakan algoritma cincang yang sama dengan penandatangan (contohnya, SHA-256) untuk menjana nilai cincang fail yang diterima, dengan tujuan untuk membandingkannya dengan nilai cincang yang disulitkan oleh penandatangan.

Langkah 3: Nyahsulit Nilai Cincang dalam Tandatangan

Kemudian, pengesah menggunakan kunci awam penandatangan untuk menyahsulit nilai cincang yang disulitkan dalam tandatangan. Jika nilai cincang yang dinyahsulit adalah sama dengan nilai cincang yang baru dikira, maka tandatangan boleh disahkan sebagai sah.

Langkah 4: Sahkan Kesahihan Sijil

Sebelum mempercayai tandatangan, pengesah mesti menyemak sama ada sijil digital penandatangan itu sah, termasuk:

• Sama ada sijil itu dikeluarkan oleh CA yang dipercayai;
• Sama ada sijil itu berada dalam tempoh sah dan belum dibatalkan;
• Sama ada identiti pengguna dalam sijil adalah sama dengan penandatangan.

Langkah 5: Pertimbangkan Faktor Undang-undang Tempatan

Undang-undang di banyak negara/rantau mempunyai keperluan khusus untuk definisi dan kebolehkuatkuasaan tandatangan elektronik. Contohnya, Amerika Syarikat memerlukan tandatangan digital untuk mematuhi Akta Tandatangan Elektronik dalam Perdagangan Global dan Negara (Akta E-SIGN) dan Akta Transaksi Elektronik Seragam (UETA); Kesatuan Eropah membahagikan tandatangan kepada tiga kategori mengikut peraturan eIDAS: tandatangan elektronik biasa, dipertingkatkan dan berkelayakan, setiap satu mempunyai kesan undang-undang yang berbeza.

Oleh itu, pada peringkat ini, istilah dan peraturan tempatan menjadi faktor utama dalam menentukan sama ada tandatangan itu mempunyai kesan undang-undang.

Pengesahan Tandatangan Digital dan Rangka Kerja Undang-undang Tempatan

Memahami kesan undang-undang tempatan terhadap pengesahan tandatangan digital adalah penting untuk individu dan perniagaan. Bidang kuasa yang berbeza menggunakan istilah dan piawaian pematuhan yang berbeza untuk menentukan kesan undang-undang tandatangan:

Amerika Syarikat

Menurut Akta E-SIGN dan UETA, tandatangan digital mempunyai kesan undang-undang yang sama seperti tandatangan tulisan tangan selagi syarat berikut dipenuhi:

• Kedua-dua pihak mesti bersetuju untuk menjalankan transaksi secara elektronik;
• Tandatangan mesti boleh dikaitkan dengan penandatangan dan boleh disahkan;
• Sebarang pengubahsuaian pada dokumen selepas ditandatangani mesti boleh dikesan.

Kesatuan Eropah

Peraturan eIDAS menetapkan:

• Tandatangan Elektronik Biasa (SES): Seperti nama yang ditaip atau tandatangan yang diimbas, ia hanyalah bentuk asas;
• Tandatangan Elektronik Dipertingkatkan (AES): Mesti boleh mengenal pasti dan mengikat penandatangan secara unik, dan boleh mengesan perubahan seterusnya;
• Tandatangan Elektronik Berkelayakan (QES): Mempunyai kesan undang-undang tertinggi, bersamaan dengan tandatangan tulisan tangan, mesti menggunakan peralatan yang berkelayakan dan dikeluarkan oleh institusi perkhidmatan yang dipercayai.

Pengesahan QES mesti melalui sijil yang berkelayakan yang disahkan oleh badan pengawal selia negara.

Rantau Asia Pasifik

Negara/rantau seperti Singapura, Hong Kong dan Australia telah merumuskan piawaian tempatan. Contohnya, Akta Transaksi Elektronik Singapura memerlukan tandatangan digital untuk menjadi “boleh dipercayai” dan disokong oleh CA yang diiktiraf; Akta Transaksi Elektronik Australia 1999 menetapkan bahawa tandatangan elektronik mesti mempunyai perkaitan identiti dan persetujuan yang jelas.

Taiwan

“Undang-undang Tandatangan Elektronik” Taiwan membezakan antara “tandatangan elektronik” dan “tandatangan digital”, yang terakhir memerlukan penggunaan sijil keselamatan yang dikeluarkan oleh pembekal perkhidmatan pensijilan (CSP) yang dilesenkan. Untuk tandatangan digital mempunyai kesan undang-undang, ia mesti memenuhi piawaian protokol kriptografi yang berkaitan dan boleh disahkan melalui alat yang diiktiraf oleh Kementerian Pembangunan Digital.

Teknologi di Sebalik Alat Pengesahan Tandatangan

Pada masa ini, kebanyakan pengesahan tandatangan digital diselesaikan melalui platform perisian profesional, seperti Adobe Acrobat, DocuSign, eSignGlobal, dsb. Platform ini secara automatik melaksanakan langkah-langkah yang disebutkan di atas:

• Dapatkan sijil digital terbenam;
• Sahkan ketulenan sijil dengan CA;
• Semak integriti fail;
• Kenal pasti sijil yang telah dibatalkan atau tamat tempoh.

Beberapa platform lanjutan juga boleh menyepadukan fungsi pengecaman geografi undang-undang untuk secara automatik meminta sama ada tandatangan yang digunakan mematuhi keperluan undang-undang tempatan.

Soalan Lazim (FAQ)

S1: Bolehkah tandatangan digital dipalsukan? Walaupun tiada sistem yang benar-benar selamat, tandatangan digital yang menggunakan algoritma penyulitan yang kuat dan berasaskan sijil sangat sukar untuk dipalsukan. Mekanisme pasangan kunci eksklusif memastikan ketulenan tandatangan.

S2: Adakah imej tandatangan tulisan tangan yang diimbas sama dengan tandatangan digital? Tidak. Imej yang diimbas hanya tergolong dalam “Tandatangan Elektronik Biasa (SES)” dan tidak mempunyai mekanisme pengesahan dan keselamatan penyulitan yang dimiliki oleh tandatangan digital.

S3: Adakah semua tandatangan digital mempunyai kesan undang-undang? Sama ada ia mempunyai kesan undang-undang ditentukan oleh undang-undang tempatan dan bergantung pada sama ada tandatangan itu memenuhi keperluan teknikal dan prosedur. Tidak semua tandatangan elektronik mengikat dari segi undang-undang.

S4: Berapa lamakah tempoh sah tandatangan digital? Kesahihan tandatangan digital biasanya bergantung pada tempoh sah sijil yang berkaitan. Sijil biasanya sah selama 1 hingga 3 tahun dan perlu diperbaharui apabila tamat tempoh.

Kesimpulan

Pengesahan tandatangan digital menggabungkan teknologi kriptografi dan pematuhan undang-undang. Ia mesti menyemak integriti data, mengesahkan identiti penandatangan, dan memastikan pematuhan terhadap peraturan. Dalam konteks dokumen digital yang semakin menggantikan transaksi berasaskan kertas, memahami mekanisme dan asas undang-undang pengesahan tandatangan menjadi semakin penting untuk individu, perniagaan dan pengamal undang-undang.

Sama ada anda menandatangani kontrak komersial, menyerahkan dokumen cukai atau membenarkan transaksi bank, memahami cara tandatangan digital anda disahkan akan memberi anda lebih keyakinan dan perlindungan undang-undang dalam dunia digital.